Abstract
Фуқаролик ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қонунчиликда белгиланган усуллар ва тартибда амалга оширилади. Ҳуқуқни ҳимоя қилишда қўлланиладиган усуллар эса бевосита бундан манфаатдор бўлган ва ҳуқуқи бузилган шахснинг танловига кўра аниқланади. Зеро ҳимояга бўлган ҳуқуқ ҳам субъектив фуқаролик ҳуқуқи бўлиб, уни амалга ошириш ёки оширмаслик бевосита ҳуқуқ эгасининг ихтиёрида бўлади. Қонунчиликда ҳуқуқни ҳимоя қилиш учун белгиланган усулларни қўллаш доираси ва чегараси, уларни қўллашда риоя қилиш лозим бўлган талаблар белгилан бўлсада, муайян ҳуқуқий муносабат иштирокчилари томонидан у ёки бу ҳимоя усулини қўллаш ёки амалга оширишга нисбатан қўшимча шартлар назарда тутилиши мумкин. Бу борада хорижий мамлакатларда қонунчилиги ва доктринасида кўплаб ёндашувлар шаклланган.